Skip to content
ADR-0075Mimari karar kaydıKabul edildisürüm 1.0.04 Kasım 2026

Kısaca ​

Bir doğrulayıcının ağdaki kimliği artık alan adından türetiliyor. Kontrat bugün bu kimliği "ilk gelen alır" kuralıyla veriyor: bir devlet, başka bir ülkedeki kurumun alan adını önce kaydederse o kurum kendi alan adıyla kayıt olamaz. Ayrıca bir doğrulayıcı bir kez iptal edilirse aynı alan adı bir daha hiç kaydedilemiyor. Bu öneri iki durum için de bir çıkış yolu tanımlar: anlaşmazlıkta ve iptalden sonra karar ağın ortak oyuna (2/3) bırakılır.

Bağlam ​

  • ADR-0073 K4 / CE4: doğrulayıcının zincir ve liste kimliği keccak256(dns_name)'dir; erişim sertifikası yenilenince değişmez. Kontrat devlet kodunu egemenlik için ayrıca tutar.
  • 2026-11-04 kontrat güvenlik turu (ORTA, karar gerekir): RelyingPartyRegistry.registerRelyingParty kimliği, çağıran devletin delege anahtarıyla ve ilk kayıt kuralıyla yazar. Kontrat alan adının o devlete ait olduğunu bilemez (ABI'de alan adı metni yok, ADR-0074 PJ2). Sonuçlar:
    • Kapma: A devleti, B devletindeki bir kurumun alan adından türetilen kimliği önce kaydedebilir; B'nin kaydı RPExists ile reddedilir. Egemenlik kuralı (SPEC-BC-0001/N1) yalnız "kendi devlet kodunla yaz" der; kimliğin hangi devlete düştüğünü söylemez.
    • Kalıcı iptal: REVOKED kesindir (K4); kayıt silinmez, aynı kimlik bir daha kaydedilemez. Alan adı el değiştirirse ya da iptal yanlışlıkla yapılırsa o alan adıyla ağda doğrulayıcı olmak imkânsızlaşır.
  • Bugün kayıt kurumu alan adı sahipliğini kendi kayıt sürecinde denetler (ADR-0024, ADR-0026); zincirde bunun bir karşılığı ve bir anlaşmazlık yolu yoktur. Kurallar değişmeden kod değişmez; bu ADR o kuralı önerir.

Seçenekler ​

SeçenekNeArtıEksi
(a) Governance anlaşmazlık / devir önerisiTürü belli bir Governance önerisi (ADR-0055 GE3, 2/3) bir doğrulayıcı kimliğinin sahibi devleti değiştirir (kapma) ya da iptal edilmiş kimliği yeniden kayda açar. Eski kayıt ve geçmişi silinmez; yeni kayıt yeni bir dönem olarak eklenir. Kapsam dışı: kimliğin kendisi ve formülü (CE4) değişmez.Mevcut güven modeli (devletler arası 2/3) içinde kalır; zincir dışına bağımlılık yok; tek devlet tek başına kimlik kapamaz ya da geri alamazHer anlaşmazlık bir oy turu; kanıtın değerlendirilmesi üyelere kalır
(b) DNS kanıtı + Governance onayıKayıt (ya da devir) başvurusunda alan adı sahipliği DNS kanıtıyla (ör. alan adında yayımlanan bir doğrulama kaydı) zincir dışında denetlenir; Governance kanıta dayanarak onaylarSahiplik nesnel bir kanıta dayanırKanıt zincir dışında; denetimin kendisi bir işletmeciye ve araca bağlı; DNS geçici olarak ele geçirilebilir; yine Governance onayı gerekir
Hiçbir şey yapmamak"İlk gelen alır" ve kalıcı iptal sürerKod değişmezKapma ve kalıcı kilit çözümsüz kalır

Öneri ​

(a). Gerekçe: kimliğin hangi devlete düşeceği ağ düzeyinde bir karardır ve ağın ortak kapısı Governance'tır (ADR-0002); DNS kanıtı (b) oyu kolaylaştıran bir belge olarak öneriye eklenebilir ama tek başına yetmez. Önerilen kurallar:

  1. Bir doğrulayıcı kimliğinin sahibi devlet yalnız Governance'ın türü belli önerisiyle (2/3) değişir; öneri kimliği, eski ve yeni devlet kodunu ve gerekçe özetini taşır (serbest metin yok, ADR-0074 PJ2).
  2. REVOKED bir doğrulayıcı kaydı için kesin kalır; aynı kimliğin yeniden kaydı yalnız Governance oyuyla açılır ve yeni bir kayıt dönemi başlatır. İptal edilmiş dönemin geçmişi ve olayları korunur.
  3. Devir ya da yeniden kayıt imzalı listede de aynı kuralla yazılır (zincir–liste eşdeğerliği, ADR-0073 CE6).
  4. Fonksiyon, öneri ve olay adları kabulde onaylanır.

Karar (2026-11-04) ​

(a) öneriyle kabul edildi. Bağlayıcı kurallar aşağıdaki RO1–RO5; adlar tablonun altında.

Değişmezler ​

KodKural
RO1Doğrulayıcı kimliğinin (rpId = keccak256(dns_name)) sahibi devlet yalnız Governance'ın türü belli devir önerisiyle (2/3) değişir. Öneri, kayıtta önce sabitlenen içeriğin özetini (stageId) taşır; içerik kimliği, eski ve yeni devlet kodunu, yeni dönemin ad özetini ve erişim sertifikası parmak izini ve gerekçe özetini içerir (serbest metin yok, ADR-0074 PJ2). Devir yalnız iptal edilmemiş kayda ve başka bir etkin üye devlete yapılır.
RO2REVOKED bir dönem için kesin kalır. Aynı kimliğin yeniden kaydı yalnız Governance'ın türü belli yeniden kayıt önerisiyle (2/3) ve yalnız iptal edilmiş kayıtta açılır (aynı ya da başka etkin üye devlet).
RO3Devir ve yeniden kayıt yeni bir kayıt dönemi başlatır (ACTIVE, yürütme anından). Kayıt silinmez; durum geçmişi ve dönem listesi yalnız eklenir; eski dönemin olayları ve kayıtları korunur. Yeni dönem eski dönemin kapsamlarını, kayıt verisini ve kapı gruplarını devralmaz; eski dönemin açık kapı grupları kapanır. t anındaki okumalar (relyingPartyAt, isRelyingPartyAcceptableAt) o andaki döneme göre cevap verir.
RO4Sabitlemeden sonra kayda başka bir dönem eklendiyse öneri bayattır, yazılmaz; öneri türü sabitlenen içeriğin türüyle aynı olmalıdır.
RO5İmzalı listede de aynı kural: dns_name durumu ne olursa olsun ikinci kez kaydedilmez; sahiplik değişimi ve iptal sonrası yeniden kayıt yalnız proje yönetimi onaylı açık işlemle yapılır. Yeniden kayıt aynı kayda yeni dönem olarak eklenir (status_history → ACTIVE, gerekçede onay kaydı); eski kullanımlar kapanmış hâlde kalır. Gerçek ağ kayıt defterine yazım ayrıca TAMGA_CONFIRM_PROD kapısından geçer.

Adlar (kamuya açık ABI; mevcut adlandırma düzenine göre — proposeNetworkRecord / stageRecord / commitStaged deseni):

YerAd
Governance öneri fonksiyonlarıproposeRelyingPartyReassignment(registry, stageId), proposeRelyingPartyReRegistration(registry, stageId)
Governance kayıt yönetimi işlemleri (AdminAction, yalnız sona)REASSIGN_RELYING_PARTY, REREGISTER_RELYING_PARTY
RelyingPartyRegistry yazımstagePeriodChange(PeriodChange) (herkes; yalnız saklar), commitPeriodChange(stageId, PeriodAction) (yalnız Governance)
RelyingPartyRegistry okumaperiodChangeIdOf, stagedPeriodChangeOf, registrationPeriodsOf, relyingPartyAt(rpId, t), isRelyingPartyAcceptableAt(rpId, t), relyingPartyStatusHistoryOf
TürlerPeriodAction {NONE, REASSIGNMENT, RE_REGISTRATION}, PeriodChange, RegistrationPeriod
OlaylarPeriodChangeStaged, RelyingPartyReassigned, RelyingPartyReRegistered
HatalarUnknownPeriodChange, InvalidPeriodChange, StalePeriodChange
Liste yayıncısıregister rp <başvuru> --approval <onay kaydı> (iptal sonrası yeniden kayıt)

Açık soruların kararları (2026-11-04) ​

  1. Seçenek: (a). DNS kanıtı (b) öneriye eklenebilecek destekleyici belgedir; gerekçe özetinin içinde yer alabilir.
  2. Adlar: yukarıdaki tablo (mevcut adlandırma düzenine göre).
  3. Göç penceresi: dönem değişikliği pencere açıkken de yalnız Governance oyuyla yazılır; tarihi yürütme anıdır (geri tarihlenmez), pencerede yeniden oynatılan geçmiş önceki dönemde kalır.

Sonuçlar ​

  • RelyingPartyRegistry ve Governance: yeni türü belli öneri ve yalnız Governance'ın çağırabildiği devir / yeniden kayıt yolu; kayıt dönemi sayacı; depolama düzenine yalnız sona ekleme.
  • SPEC-BC-0001 §6 ve §16; liste yayıncısının kayıt aracı ve TrustSource eşdeğerlik testi.
  • Kayıt kurumu alan adı sahipliğini kayıttan önce denetlemeye devam eder; anlaşmazlıkta yol Governance önerisidir. TrustSource tarafında aynı dns_name'in birden çok ülke listesinde görünmesi bugün kapalı güvenli (belirsiz) sayılır; devirden sonra eski listedeki kaydın kapatılması liste eşdeğerlik testiyle ayrıca ele alınır.

Durum ​

Accepted — 2026-11-04. Proje yönetiminin onayıyla (birebir alıntı özel onay kaydında): seçenek (a), öneriyle. DECISIONS: D-BC-14. RO1–RO5 bağlayıcıdır. Uygulama: RelyingPartyRegistry, Governance, liste yayıncısının kayıt aracı (SPEC-BC-0001 sürüm notu).